Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

Tuần CM: 1,2
Ngày soạn: 30/8/2023
Tiết PPCT: 1,2,3,4,5

BÀI 1: MỞ ĐẦU
PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ NĂNG HỌC TẬP MÔN KHOA HỌC TỰ NHIÊN
Môn học: KHTN - Lớp 7
Thời gian thực hiện: 5 tiết
I. MỤC TIÊU:
1.Kiến thức:
Trình bày và vận dụng được một số phương pháp và kĩ năng trong học tập môn Khoa
học tự nhiên:
+ Phương pháp tìm hiểu tự nhiên; Thực hiện được các kĩ năng tiến trình: quan sát, phân
loại, liên kết, đo, dự báo;
+ Sử dụng được một số dụng cụ đo (trong nội dung môn Khoa học tự nhiên 7);
+ Làm được báo cáo, thuyết trình.
2. Phẩm chất:
- Tham gia tích cực hoạt động nhóm phù hợp với khả năng của bản thân.
- Cẩn thận, trung thực và thực hiện các yêu cầu trong bài học.
- Có niềm say mê, hứng thú với việc khám phá và học tập khoa học tự nhiên.
3. Năng lực:
a. Năng lực khoa học tự nhiên :
- Năng lực nhận biết KHTN: Trình bày được một số phương pháp và kĩ năng trong
học tập môn Khoa học tự nhiên.
- Năng lực tìm hiểu tự nhiên: Sử dụng phương pháp tìm hiểu tự nhiên và các kĩ năng
tiến trình (quan sát, phân loại, liên kết, đo, dự báo) để tìm hiểu các hiện tượng tự nhiên trong
học tập môn Khoa học tự nhiên …
b. Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực tìm hiểu các phương pháp và kĩ năng
học tập môn Khoa học tự nhiên.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Làm việc nhóm hiệu quả và đảm bảo các thành viên
trong nhóm đểu tích cực tham gia thảo luận các câu hỏi, nhiệm vụ học tập
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Thảo luận với các thành viên trong nhóm
nhằm giải quyết các vân để trong bài học để hoàn thành nhiệm vụ học tập
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
1. Giáo viên:
- Chuẩn bị các hình ảnh liên quan.
- Mô hình máy dao động kí, đồng hồ đo thời gian hiện số, cổng quang điện.
2. Học sinh:
GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 1

Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

- Đọc nghiên cứu và tìm hiểu trước bài ở nhà.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1.Ổn định lớp:
Lớp
Tiết 1
Tiết 2
Tiết 3
7A2

Tiết 4

Tiết 5

2. Kiểm tra bài cũ: Lồng ghép trong các tiết dạy.
3. Bài mới:
HOẠT ĐỘNG 1: Khởi động
a) Mục tiêu:
- Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập là trình bày và vận dụng được một
số phương pháp và kĩ năng trong học tập môn Khoa học tự nhiên
b) Nội dung hoạt động :
- HS thực hiện cá nhân quan sát hình và trả lời câu hỏi của GV tìm hiểu về học tập
môn KHTN
c) Phương thức tổ chức thực hiện hoạt động :
* Giao nhiệm vụ học tập:
HS quan sát hình, trả lời câu hỏi của GV:

a)

b)

c)

1. Quan sát hình trên em hãy cho biết đó là những hiện tượng gì?
2. Vì sao hay nguyên nhân nào gây ra hiện tượng này?
*Thực hiện nhiệm vụ học tập:
- HS hoạt động cá nhân theo yêu cầu của GV
*Báo cáo , thảo luận
- GV gọi HS trả lời câu hỏi, HS khác nhận xét
* Kết luận, định hướng:
- Giáo viên: Để giải thích các hiện tượng trên các em cần học tập môn KHTN. Để học môn
KHTN thì cần có phương pháp, kĩ năng học tập nào?
- Giáo viên giới thiệu mục tiêu bài học
d) Sản phẩm: Câu trả lời của HS
1. Hình a: Lá cây xấu hổ tự khép lại khi có vật chạm vào
Hình b: Dòng sông đục ngầu phù sa khi nước lũ đi qua
Hình c: Đàn chim di cư bay theo đội hình chữ V
GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 2

Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

2. Hình a: Lá cây xấu hổ tự khép lại khi có vật chạm vào là cơ chế phản ứng để bảo vệ của
cây
Hình b: Dòng sông đục ngầu phù sa khi nước lũ đi qua do lũ quét phù sa trên thượng
nguồn xuống.
Hình c: Đàn chim di cư bay theo đội hình chữ V để giảm sự ma sát với không khí.
(Câu hỏi thứ 2 HS có thể trả lời sai)
HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 2.1: Phương pháp tìm hiểu tự nhiên
a) Mục tiêu: Trình bày và vận dụng được phương pháp tìm hiểu tự nhiên.
b) Nội dung hoạt động:
- Thiết lập được 5 bước khi tìm hiểu tự nhiên.
- Ví dụ minh họa về phương pháp tìm hiểu tự nhiên khi nghiên cứu về sự sinh trưởng
của thực vật.
- Chú ý khi hướng dẫn HS ở bước 4 thực hiện kế hoạch. Khi giả thiết sai thì quay lại
bước 2: xây dựng giả thuyết mới. Nếu giả thuyết đúng thì đưa ra kết luận.
- Tìm hiểu các kĩ năng học tập môn KHTN: như quan sát, phân tích, liên kết, đo đạc,
dự báo, báo cáo và thuyết trình.
- Tìm hiểu 1 vài dụng cụ đo như máy dao động kí, đồng hồ đo thời gian hiện số dùng
cổng quang điện.
c) Phương thức tổ chức thực hiện các hoạt động :
*Giao nhiệm vụ học tập
- Từ việc quan sát sơ đồ các bước phương pháp tìm hiểu tự nhiên trong SGK, GV hướng
dẫn HS tìm hiểu các bước trong phương pháp tìm hiểu tự nhiên qua việc phân tích các tình
huống giới thiệu trong SGK. GV yêu cầu HS nêu được một số ví dụ minh hoạ và trả lời hoàn
chỉnh cho các câu hỏi luyện tập.
- GV chia HS trong lớp thành 6 nhóm, yêu cầu mỏi nhóm quan sát sơ đồ các bước
phương pháp tìm hiểu tự nhiên trong SGK (hoặc dùng máy chiếu phóng to hình), hướng dẫn
từng nhóm HS quan sát một cách tổng quát đến chi tiết nội dung từng bước có trong sơ đồ và
các tình huống minh hoạ đưa ra trong SGK, giúp các nhóm hoàn thành nhiệm vụ luyện tập
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tiến hành quan sát 5 bước về phương pháp tìm hiểu tự nhiên.
- Chia nhóm theo yêu cầu của GV: phân tích và tìm hiểu từng bước trong sơ đồ và cho ví dụ
minh họa trong từng bước.
- Lưu ý các bước trong tiến trình tìm hiểu tự nhiên: khi giả thuyết sai thì ta quay lại hình
thành giả thuyết mới.
- Trả lời các câu hỏi trong phần luyện tập.
*Báo cáo , thảo luận:
- GV gọi ngẫu nhiên một HS đại diện cho một nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung (nếu
có).
- HS: tất cả các nhóm đều thảo luận và chuẩn bị sẵn sàng nội dung cần trình bày khi được
GV gọi.
GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 3

Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

* Kết luận, định hướng :
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung: Phương pháp tìm hiểu tự nhiên cách thức tìm hiểu các sự
vật hiện tượng trong tự nhiên và đời sống, được thực hiện qua 5 bước: quan sát và đặt
câu hỏi nghiên cứu, hình thành giả thuyết, lập kế hoạch kiểm tra giả thuyết, thực hiện
kế hoạch và kết luận.
d) Sản phẩm:
- HS trình bày và vận dụng được phương pháp tìm hiểu tự nhiên.
Hoạt động 2.2: Kĩ năng học tập môn KHTN
a) Mục tiêu:
- Trình bày và vận dụng được các kĩ năng: Quan sát, phân loại, liên kết,, đo, dự báo
- Làm được báo cáo, thuyết trình
b) Nội dung hoạt động:
- Thiết lập được 5 bước khi tìm hiểu tự nhiên.
- Ví dụ minh họa về phương pháp tìm hiểu tự nhiên khi nghiên cứu về sự sinh trưởng của
thực vật.
- Chú ý khi hướng dẫn HS ở bước 4 thực hiện kế hoạch. Khi giả thiết sai thì quay lại bước 2:
xây dựng giả thuyết mới. Nếu giả thuyết đúng thì đưa ra kết luận.
- Tìm hiểu các kĩ năng học tập môn KHTN: như quan sát, phân tích, liên kết, đo đạc, dự báo,
báo cáo và thuyết trình.
- Tìm hiểu 1 vài dụng cụ đo như máy dao động kí, đồng hồ đo thời gian hiện số dùng cổng
quang điện.
c) Phương thức tổ chức thực hiện các hoạt động :
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Cho quan sát Hình 1.1, 1.2 cùng các thông tin trong SGK, HS cần nêu được một số kĩ
năng học tập môn Khoa học tự nhiên.
- GV chia HS trong lớp thành 4 nhóm và yêu cầu các nhóm quan sát Hình 1.1, 1.2 cùng các
thông tin trong SGK tìm hiểu các kĩ năng học tập môn KHTN để thuyết trình phần hiểu của
mình về từng kĩ năng thông qua phiếu học tập số 1.
- GV hướng dẫn từng nhóm HS quan sát và trả lời câu hỏi trong phần luyện tập
- Sau khi biết được các kĩ nàng tìm hiểu cơ bản, GV hướng dẫn HS tìm hiểu kĩ năng viết
báo cáo và thuyết trình. Cho HS viết báo cáo và thuyết trình tại lớp để các bạn góp ý và nhận
xét. GV Chỉ ra cho HS thấy sự thành công của việc tìm hiểu tự nhiên bảng cách thuyết phục
người nghe qua bài báo cáo và thuyết trình.
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động nhóm để tìm hiểu các kĩ năng học tập môn KHTN.
- Hoàn thành phiếu học tập số 1.
- Trả lời các câu hỏi trong phần luyện tập.
- Lựa chọn một đề tài để viết báo cáo và thuyết trình trình theo yêu cầu của GV
*Báo cáo , thảo luận

GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 4

Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

- GV gọi ngẫu nhiên một HS đại diện cho một nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung (nếu
có).
- Hoàn thành và kiểm tra phiếu học tập của các nhóm
- Đại diện nhóm thuyết trình và trả lời câu hỏi của nhóm khác và GV
* Kết luận, định hướng:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung : Để học tốt môn KHTN, chúng ta cần thực hiện và rèn
luyện một số kĩ năng: quan sát, phân loại, liên kết, đo, dự báo, viết báo cáo, thuyết trình
d) Sản phẩm:
- HS trình bày và vận dụng được các kĩ năng: Quan sát, phân loại, liên kết,, đo, dự báo
- HS làm được báo cáo, thuyết trình
Hoạt động 2.3: Một số dụng cụ đo
a) Mục tiêu: Sử dụng được một số dụng cụ đo
b) Nội dung hoạt động:
- Thiết lập được 5 bước khi tìm hiểu tự nhiên.
- Ví dụ minh họa về phương pháp tìm hiểu tự nhiên khi nghiên cứu về sự sinh trưởng
của thực vật.
- Chú ý khi hướng dẫn HS ở bước 4 thực hiện kế hoạch. Khi giả thiết sai thì quay lại
bước 2: xây dựng giả thuyết mới. Nếu giả thuyết đúng thì đưa ra kết luận.
- Tìm hiểu các kĩ năng học tập môn KHTN: như quan sát, phân tích, liên kết, đo đạc,
dự báo, báo cáo và thuyết trình.
- Tìm hiểu 1 vài dụng cụ đo như máy dao động kí, đồng hồ đo thời gian hiện số dùng
cổng quang điện.
c) Phương thức tổ chức thực hiện các hoạt động :
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV cho hs đọc thông tin và quan sát Hình 1.3 trong SGK để HS nhận biết được vai trò và
ứng dụng của một số dụng cụ đo. Qua đó, HS sẽ biết cách sử dụng một số dụng cụ đo phục
vụ việc học tập ở môn KHTN lớp 7..
- GV chia HS trong lớp thành 4 nhóm và yêu cầu các nhóm quan sát Hình 1.3, 1.4 ở SGK
về hoạt động và cấu tạo của máy dao động kí.
- GV cho HS quan sát hình 1.5 đồng hồ đo thời gian hiện số và hình 1.6 cổng quang điện.
Sau đó đặt ra các câu hỏi liên quan về cấu tạo và hoạt động của dụng cụ để HS trả lời.
- GV hướng dẫn từng nhóm HS quan sát và trả lời câu hỏi trong phần luyện tập
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động nhóm để tìm hiểu về máy dao động kí, đồng hồ đo thời gian hiện số và cổng
quang điện
- Trả lời các câu hỏi trong phần luyện tập.
*Báo cáo , thảo luận
- GV gọi ngẫu nhiên một HS đại diện cho một nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung (nếu
có).
GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 5

Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

- Trả lời theo yêu cầu của GV.
* Kết luận, định hướng:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung:
-Dao động kí là thiết bị có thể hiển thị đồ thị của tín hiệu điện theo thời gian (giúp
chúng ta biết được dạng đồ thị của tín hiệu theo thời gian)
-Đồng hồ đo thời gian hiện số dùng cổng quang điện có thể tự động đo thời gian. về một
số dụng cụ đo.
d) Sản phẩm: HS sử dụng được một số dụng cụ đo
3. Hoạt động 3: Luyện tập
a) Mục tiêu:
- Hệ thống được một số kiến thức đã học.
b) Nội dung:
- HS làm được các bài tập GV giao .
- HS tóm tắt nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy.
c) Phương thức tổ chức thực hiện hoạt động :
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS làm bài tập 1 trang 13
- Tóm tắt nội dung bài học dưới dạng sơ đồ tư duy vào vở ghi.
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS thực hiện theo yêu cầu của giáo viên.
- Hoàn thành bài tập
- Viết được sơ đồ tư duy
*Báo cáo , thảo luận
- Làm bài tập vào vở và kiểm tra lẫn nhau
- GV gọi ngẫu nhiên 3 HS lần lượt trình bày ý kiến cá nhân.
* Kết luận, định hướng: GV nhấn mạnh nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy trên bảng.

4. Nhận xét, dặn dò
- Giáo viên nhận xét tiết học của học sinh: sự chuẩn bị, tham gia hoạt động xây dựng
bài…
- Học sinh về nhà học bài và làm bài tập SGK trang 13, SBT
- Về nhà đọc mục có thể em chưa biết SGK/8
- Chuẩn bị bài tiếp theo:
GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 6

Trường THCS Thị Trấn

Kế hoạch bài dạy KHTN 7

+ Xem trước bài Chủ đề 1. NGUYÊN TỬ- NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC- SƠ LƯỢC
VỀ BẢNG TUẦN HOÀN CÁC NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC
IV. TÀI LIỆU THAM KHẢO DÀNH CHO HỌC SINH
- Sách học sinh KHTN 7 – CTST.
- Sách bài tập KHTN 7 – CTST.
V. RÚT KINH NGHIỆM
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
PHIẾU HỌC TẬP
Bài 1: Phương pháp và kĩ năng học tập môn KHTN
Họ và tên: ………………………………………………………………
Lớp: ……………………………. Nhóm: ……
Bước 1: Học sinh hoàn thành cá nhân các câu hỏi sau
H1. Nêu tên một số kĩ năng học tập môn KHTN?
…………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………….
H2. Hãy nêu sự khác biệt về các kĩ năng trên?
…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………….

Bước 2: HS trao đổi trong nhóm
Trong kĩ năng thuyết trình, các em cần làm gì để bài thuyết trình của mình trở nên sinh động
và hấp dẫn.?
…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………

GV: Nguyễn Thị Hoàng Ngọc

Năm học 2023 – 2024

Trang 7